Cách tính khối lượng thuốc phiện trong xái thuốc phiện, thuốc phiện pha loãng, thuốc phiện pha trộn

Cơ quan chức năng lấy mẫu để giám định hàm lượng ma túy. Ảnh: Hoàng Phong/Báo Nghệ An

1. Việc tính tổng khối lượng hoặc thể tích chất ma túy phải đảm bảo khách quan, khoa học và được thực hiện theo phương pháp, trình tự quy định của Nghị định này.

2. Khối lượng hoặc thể tích các chất ma túy theo quy định của Nghị định này là khối lượng hoặc thể tích các chất ma túy thu giữ hoặc chứng minh được trong quá trình điều tra, truy tố, xét xử. Việc xác định khối lượng thuốc phiện trong xái thuốc phiện, thuốc phiện pha loãng, thuốc phiện pha trộn được tính theo thuốc phiện chứa 10% morphine làm căn cứ quy đổi.

3. Tỷ lệ phần trăm về khối lượng hoặc thể tích của từng chất ma túy được tính theo quy định của Nghị định này nếu là số thập phân thì gồm một chữ số sau dấu phẩy và không làm tròn.

Trong thực tiễn, hiện nay việc thu giữ xái thuốc phiện rất ít gặp, nhưng không phải là không gặp, còn thuốc phiện pha loãng và thuốc phiện pha trộn thì bắt gặp nhiều hơn một chút.

Xái thuốc phiện chính là sản phẩm của nhựa thuốc phiện sau khi bị đốt cháy (thường là do người nghiện ma túy đốt nhựa thuốc phiện để hút, phần bã không cháy hết được gọi là xái thuốc phiện).

Thuốc phiện pha loãng thường hay gặp trong trường hợp dùng cây, quả thuốc phiện để nấu lên, cô lại thành nhựa thuốc phiện, khi đang trong quá trình cô chưa khô mà bị phát hiện, thu giữ, có thể thu được dung dịch hoặc trong một số trường hợp dùng nhựa thuốc phiện pha loãng để vận chuyển, tránh sự phát hiện của cơ quan chức năng.

Trường hợp thuốc phiện pha trộn là trường hợp người bán thuốc phiện sử dụng một số loại nhựa cây trộn lẫn với nhựa thuốc phiện để lừa bán.

Theo quy định tại Nghị quyết số  41/2017/QH14 ngày 20 tháng 6 năm 2017 của Quốc hội về việc thi hành Bộ luật Hình sự số 100/2015/QH13 đã được sửa đổi, bổ sung một số điều theo Luật số 12/2017/QH14, thì các trường hợp  chất thu giữ được nghi là chất ma túy ở thể rắn đã được hòa thành dung dịch, chất ma túy ở thể lỏng đã được pha loãng, xái thuốc phiện hoặc thuốc gây nghiện, thuốc hướng thần quy định tại các điều 248, 249, 250, 251 và 252 của Bộ luật Hình sự năm 2015 thì phải xác định hàm lượng chất ma túy làm cơ sở để xác định khối lượng hoặc thể tích chất ma túy thu giữ được. Đối với các trường hợp khác thì thực hiện theo quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự số 101/2015/QH13.

Như vậy khi thu giữ được xái thuốc phiện, thuốc phiện pha loãng, thuốc phiện pha trộn, thì bắt buộc phải xác định hàm lượng chất ma túy làm cơ sở để xác định khối lượng hoặc thể tích chất ma túy thu giữ được. Với các chất ma túy là thuốc phiện, khi giám định sẽ cho kết quả là hàm lượng morphine và hàm lượng morphine có trong thuốc phiện thường là rất thấp, chính vì thế mà Nghị định quy định lấy thuốc phiện chứa 10% morphine làm căn cứ quy đổi.

Việc quy định cách xác định khối lượng thuốc phiện trong xái thuốc phiện, thuốc phiện pha loãng, thuốc phiện pha trộn được tính theo thuốc phiện chứa 10% morphine làm căn cứ quy đổi. Thoạt nghe có vẻ rất trừu tượng và khó hiểu và rồi sẽ có trường hợp sau khi có kết quả giám định hàm lượng morphine, sẽ lúng túng trong việc tính để xác định khối lượng thuốc phiện và đặc biệt là trong trường hợp thuốc phiện pha loãng sẽ tính khối lượng như thế nào.

Theo cá nhân tôi, sẽ áp dụng công thức tính như sau: đối với trường hợp thuốc phiện pha loãng, khi thu giữ dung dịch, ngoài việc xác định thể tích ra, cần phải xác định cả khối lượng để thuận lợi cho việc xác định khối lượng chất thuốc phiện sau này.

Khi đã có khối lượng các chất thu giữ và có kết quả xác định hàm lượng morphine, chúng ta áp dụng công thức tính chung cho cả 03 loại trên như sau:

Ví dụ: vật chứng thu giữ là 1000g xái thuốc phiện, 1000g thuốc phiện pha loãng, 1000g thuốc phiện pha trộn, kết quả giám định xác định hàm lượng morphine là 0,12% (tùy theo từng loại có thể hàm lượng morphine sẽ khác nhau).

Theo Nghị định thì cách tính số thập phân thì gồm một chữ số sau dấu phẩy và không làm tròn, do vậy chúng ta chỉ tính hàm lượng morphine là 0,1%

Bước thứ nhất chúng ta tính khối lượng của morphine có trong 1000g như sau: 1000g x 0,1 : 100 = 1g (morphine)

Bước thứ hai chúng ta tính khối lượng thuốc phiện theo thuốc phiện chứa 10% morphine

Cứ 100 gam thuốc phiện sẽ chứa 10 gam morphine

Vậy 1 gam morphine sẽ là 1 x 100 : 10 = 10 (gam thuốc phiện).